عایق کاری حرارتی یکی از موثرترین راهکارها برای کاهش اتلاف انرژی در ساختمان ها، تاسیسات مکانیکی و صنایع است. در این مقاله ابتدا مبانی انتقال حرارت و معیارهای انتخاب عایق و سپس ساختار و ویژگی های فوم الاستومری و کاربرد آن ها در عایق کاری حرارتی و برودتی بررسی می شود. در پایان، محصولات عایق الاستومری گروه صنعتی لینکران به عنوان نمونه ای برتر از تولید داخلی با نشان استاندارد ملی معرفی می شوند.
بخش بزرگی از انرژی مصرفی در ساختمان ها صرف گرمایش و سرمایش می شود. هرجا لوله، کانال یا مخزنی دمایی متفاوت از محیط اطراف داشته باشد، حرارت از آن وارد یا خارج می شود. این جریان حرارت هم هزینه انرژی را بالا می برد و هم می تواند در تجهیزات سرد باعث تعریق و خوردگی شود. عایق کاری حرارتی با ایجاد مقاومت در برابر این جریان، هزینه انرژی را کاهش می دهد و ثبات دمایی سیستم را بهبود می بخشد. گزارش های مربوط به ساختمان های مسکونی نیز نشان می دهند عایق کاری حرارتی، به ویژه با عایق الاستومری حرارتی برودتی، می تواند کارایی انرژی ساختمان ها را به طور قابل توجهی بهبود دهد.
انتقال حرارت به سه روش انجام می شود:
در این رابطه k ضریب هدایت حرارتی ماده بر حسب W/m·K است. هرچه این ضریب کمتر باشد، ماده عایق بهتری است. مقاومت حرارتی لایه ای به ضخامت L از رابطه R = L / k به دست می آید. بنابراین افزایش ضخامت یا انتخاب ماده ای با k کمتر، هر دو مقاومت حرارتی را بالا می برند.
برای انتخاب عایق مناسب، علاوه بر ضریب هدایت حرارتی باید این موارد بررسی شوند:
عایق هایی مانند پشم سنگ و پشم شیشه در دسته الیافی قرار می گیرند. فوم های سلول بسته الاستومری، فوم پلی اتیلن و پلی یورتان در دسته دیگری هستند. برای لوله های سرد و تاسیسات تهویه مطبوع، مقاومت در برابر نفوذ بخار آب اهمیت ویژه ای دارد، زیرا نفوذ رطوبت به عایق هم عملکرد حرارتی را کم می کند و هم می تواند به خوردگی سطح بینجامد.
عایق الاستومری که در منابع فنی با نام Flexible Elastomeric Foam یا FEF شناخته می شود، نوعی لاستیک مصنوعی با ساختار سلول بسته است که به صورت لوله، ورق و رول ساخته می شود. مواد پایه رایج آن ها NBR و EPDM هستند. یکی از تولیدکنندگان بین المللی این محصول را مواد عایق با تخلخل بسته و ساختار سلولی یکنواخت معرفی کرده است.
سلول های بسته هوا را درون خود محبوس می کنند. به همین دلیل نفوذ بخار آب در این عایق ها پایین است و برای سطوح سرد مناسب اند.
مقادیر زیر بازه های رایج برای فوم های الاستومری انعطاف پذیر هستند:
| ویژگی | بازه رایج |
|---|---|
| ضریب هدایت حرارتی در دمای میانگین ۰ درجه سانتی گراد | حدود ۰٫۰۳۳ تا ۰٫۰۴۰ W/m·K |
| ساختار سلولی | سلول بسته |
| ضریب مقاومت در برابر نفوذ بخار آب (μ) | معمولاً ≥ ۵۰۰۰ |
| دمای کاری | از حدود منفی ۵۰ تا بیش از مثبت ۱۰۰ درجه سانتی گراد، بسته به نوع ماده |
| رشد قارچ و کپک | عدم رشد |
عایق الاستومری معمولاً از عایق های الیافی گران تر است. با این حال، بسیاری از منابع بازار معتقدند ویژگی های منحصر به فرد آن در بهینه سازی انرژی این هزینه را توجیه می کند. در فضاهای باز، پوشش محافظ در برابر تابش فرابنفش لازم است. برای این کار از روکش آلومینیومی یا پوشش پروتکت بلک محافظ استفاده می شود. همچنین برای سرعت و راحتی در نصب از عایق های پشت چسب دار استفاده می شود.
گروه صنعتی لینکران تولیدکننده برتر ملی مصالح نوین صنعت و ساختمان است. لینکران عایق الاستومری حرارتی برودتی با نشان استاندارد دانش نماد از سازمان ملی استاندارد ارائه می دهد و کارخانه آن در شهرک صنعتی شمس آباد قرار دارد. لینکران اولین و برترین تولیدکننده عایق الاستومری حرارتی برودتی در ایران معرفی کرده که سال ها از سوی وزارت صنعت و معدن به عنوان تولیدکننده برتر انتخاب شده است.
عایق های حرارتی لینکران؛ در انواع عایق لوله ای الاستومری و عایق رولی الاستومری تولید میشوند. عایق لوله ای در انواع ساده، روکش آلومینیوم، روکش پروتکت بلک، چاکدار و چاکدار چسب دار برای لوله های آب گرم، فن کوئل، سیستم های HVAC و سایر تجهیزات تاسیساتی تولید می شوند. عایق رولی نیز در انواع ساده، پشت چسب دار و دارای روکش آلومینیومی یا پروتکت بلک و شانه تخم مرغی تولید میشوند. نوار درزگیر الاستومری و چسب عایق نیز برای آب بندی درز لوله ها و اتصالات و عایق کاری حرارتی به کار می روند.
عایق لینکران در لوله کشی آب گرم و سرد ساختمان برای کاهش اتلاف حرارت و جلوگیری از تعریق، سیستم های HVAC و داکت ها شامل لوله های چیلر، فن کوئل و کانال های تهویه، تجهیزات سرمایشی و برودتی مانند سردخانه ها و خطوط مبرد، تاسیسات صنعتی با دماهای کاری در محدوده تحمل مواد و فضاهای روباز با استفاده از انواع روکش دار استفاده می شوند.
عایق کاری حرارتی اصولی با انتخاب ماده ای با ضریب هدایت حرارتی پایین، مقاومت مناسب در برابر نفوذ بخار آب و اجرای دقیق به کاهش قابل توجه مصرف انرژی منجر می شود. فوم های الاستومری سلول بسته به دلیل انعطاف پذیری، مقاومت در برابر رطوبت و کاربرد چندمنظوره، یکی از گزینه های اصلی در تاسیسات مکانیکی هستند.